پروتز سینه و سرطان با هم ارتباطی دارد؟ این جراحی زیبایی درواقع یکی از رایجترین روشها در جهان است که با هدف افزایش حجم، اصلاح فرم یا بازسازی سینه پس از جراحیهایی مانند ماستکتومی انجام میشود. با وجود مزایای زیبایی و روانی این عمل، همواره یک نگرانی مهم میان بیماران و حتی پزشکان مطرح بوده است: آیا پروتز سینه میتواند باعث افزایش خطر ابتلا به سرطان شود؟
این سؤال نهتنها دغدغه بسیاری از متقاضیان است، بلکه جامعه پزشکی نیز سالهاست به دنبال پاسخ علمی و دقیق برای آن هستند. تحقیقات نشان میدهد که پروتز سینه به طور مستقیم باعث سرطان سینه نمیشود؛ اما در برخی موارد نادر، ارتباط آن با نوع خاصی از سرطان سیستم ایمنی به نام لنفوم سلول بزرگ آناپلاستیک مرتبط با ایمپلنت (BIA-ALCL) گزارش شده است. در ادامه به بررسی دقیقتر این موضوع میپردازیم.
آیا ارتباطی میان پروتز سینه و سرطان سینه وجود دارد؟
بر اساس شواهد علمی موجود، هیچ ارتباط مستقیمی میان پروتز سینه و افزایش احتمال بروز سرطان سینه وجود ندارد. زنان با پروتز سینه به همان اندازه سایر زنان ممکن است در معرض ابتلا قرار بگیرند. حتی نوع پروتز، چه سیلیکونی و چه سالینی تأثیری بر افزایش یا کاهش ریسک ابتلا به سرطان سینه ندارد. بنابراین، افرادی که این جراحی زیبایی سینه را انجام دادهاند، نباید نگرانی بیشتری داشته باشند.
با این حال، همانطور که اشاره کردیم برخی تحقیقات نشان دادهاند که پروتز سینه میتواند با یک نوع سرطان نادر سیستم ایمنی به نام BIA-ALCL مرتبط باشد که در بافت اسکار یا مایع اطراف ایمپلنت ایجاد میشود و در خود بافت بوجود نمیآید. بیشتر موارد گزارششده مربوط به ایمپلنتهایی با سطح بافتدار هستند. بنابراین میتوان گفت که ایمپلنت بهطور مستقیم با سرطان سینه مرتبط نیست، بلکه با نوعی لنفوم نادر مرتبط است که در اطراف پروتز شکل میگیرد.
از کسانی که از پروتز سینه استفاده کردهاند، چه کسانی در خطر ابتلای بیشتری قرار دارند؟
بهطور کلی همه افراد با پروتز سینه در معرض ریسک بسیار پایین ابتلا به BIA-ALCL قرار دارند. با این حال، برخی شرایط میتواند احتمال بروز این نوع سرطان را افزایش دهد:
- افرادی که از ایمپلنتهای با سطح بافتدار استفاده کردهاند.
- زنانی که بیش از ۷ تا ۱۴ سال از زمان جراحی پروتز سینهشان گذشته است.
- کسانی که سابقه التهابات یا عوارض مزمن در ناحیه پروتز داشتهاند.
- بانوانی که دارای سیستم ایمنی ضعیف یا مشکلات زمینهای در ایمنی بدن هستند.
- افرادی که بدون پیگیری و چکاپهای منظم پزشکی، سالها از پروتز استفاده کردهاند.
به بیان ساده، اگرچه خطر ابتلا برای همه دارندگان پروتز بسیار اندک است، اما نوع پروتز، مدت زمان استفاده و شرایط فردی میتواند این ریسک را کمی افزایش دهد.
خطر ابتلا به سرطان برای کسانی که پروتز سینه انجام دادهاند چقدر است؟
خطر ابتلا به سرطان مرتبط با پروتز سینه بسیار نادر است. آمارهای جهانی نشان میدهد:
- ایمپلنتهای با پوشش پلییورتان: ریسک حدود ۱ در ۱۸۰۰ نفر
- ایمپلنتهای بافتدار درشت: ریسک حدود ۱ در ۲۴۰۰ نفر
- ایمپلنتهای بافتدار ریز: ریسک حدود ۱ در ۱۸۰۰۰ نفر
- ایمپلنتهای سطح صاف: تاکنون موردی از BIA-ALCL گزارش نشده است
به طور کلی، احتمال بروز آن کمتر از بسیاری از خطرات دیگر جراحی (مانند عوارض بیهوشی یا عفونت) است. بنابراین، اگرچه وجود این ریسک باید جدی گرفته شود، اما احتمال آن بسیار پایین است.
علائم سرطان سینه برای افرادی که از پروتز سینه استفاده میکنند
شناخت علائم اولیه سرطان مرتبط با پروتز سینه بسیار مهم است، زیرا تشخیص زودهنگام میتواند روند درمان را سادهتر و مؤثرتر کند. این علائم ممکن است چند سال پس از عمل جراحی ظاهر شوند.
مهمترین علائم شامل موارد زیر میشود:
- تورم ناگهانی در سینه
- تجمع مایع اطراف ایمپلنت (سروما)
- وجود توده در سینه یا زیر بغل
- درد یا احساس سنگینی در سینه
- تغییر شکل یا عدم تقارن ناگهانی سینهها
- قرمزی یا التهاب پوست اطراف پروتز
برخی بیماران با وجود داشتن پروتز سینه و حتی وجود BIA-ALCL، ممکن است علائم واضحی نداشته باشند. در این شرایط، تشخیص تنها از طریق معاینات منظم پزشکی، سونوگرافی و MRI امکانپذیر است. به همین دلیل توصیه میشود افرادی که پروتز سینه دارند، حتی در صورت نبود علائم، چکاپ دورهای خود را جدی بگیرند.
درمان سرطان سینه در اثر پروتز
سرطان مرتبط با پروتز سینه یا همان BIA-ALCL معمولاً در مراحل اولیه قابل درمان است. نخستین و مؤثرترین اقدام درمانی، برداشتن پروتز به همراه کپسول اطراف آن (Capsulectomy) است. در اکثر موارد، این جراحی به تنهایی میتواند بیماری را کنترل کند.
با این حال، اگر سرطان به بافتهای اطراف یا غدد لنفاوی گسترش یافته باشد، پزشک ممکن است درمانهای تکمیلی مانند شیمیدرمانی، رادیوتراپی یا جراحی گستردهتر را توصیه کند.
خبر خوب اینکه در بیش از ۸۰٪ بیماران، بیماری در مراحل اولیه و تنها در اطراف ایمپلنت تشخیص داده میشود که همین موضوع شانس درمان کامل را بالا میبرد. علاوه بر این، پیگیری منظم پس از جراحی و انجام تصویربرداریهای دورهای، نقش مهمی در جلوگیری از عود بیماری دارد.
سخن آخر
جراحی ایمپلنت پستان یکی از پرطرفدارترین جراحیهای زیبایی و ترمیمی است که میتواند تأثیر چشمگیری بر اعتماد بهنفس و کیفیت زندگی زنان داشته باشد. اگرچه ارتباط مستقیم میان پروتز و سرطان سینه وجود ندارد، اما احتمال بروز نوع نادری از سرطان سیستم ایمنی به نام BIA-ALCL در برخی موارد گزارش شده است. این احتمال بسیار پایین است و بیشتر در افرادی دیده میشود که از ایمپلنتهای با سطح بافتدار استفاده کردهاند.
آنچه اهمیت دارد، آگاهی و پیشگیری است. معاینه منظم سینهها، مراجعه دورهای به پزشک و توجه به علائم غیرعادی میتواند تشخیص زودهنگام و درمان بهموقع را امکانپذیر کند. بنابراین اگر قصد انجام پروتز سینه دارید یا هماکنون پروتز دارید، بهتر است نگرانی بیش از حد نداشته باشید، بلکه با انتخاب آگاهانه و پیگیری منظم، از سلامت و زیبایی خود به بهترین شکل مراقبت کنید.
