عوارض بلفاروپلاستی شامل چه مواردی میشود؟ چگونه میتوان عوارض بلفاروپلاستی را کنترل کرد؟ آیا بلفاروپلاستی خطر دارد؟ کسانی که کاندیدای بسیار مناسبی برای انجام این جراحی هستند، دوست دارند بدانند دوران نقاهت آن چگونه میگذرد؟ آیا عوارض کوتاهمدت و بلندمدت بسیاری را تجربه میکنند؟ عارضههای بعد از جراحیهای زیبایی را میتوان به دو دسته کوتاهمدت و بلندمدت تقسیم کرد. عوارض کوتاهمدت به دلیل تهاجمی بودن روشهای جراحی ایجاد میشوند و پس از مدتی به سرعت بهبود مییابند. اما برخی از عوارض به دلایل دیگر رخ میدهند و با اینکه برخی از آنها نادر هستند، اما بسیار خطرناکاند و نیاز به اقدام پزشکی دارند. در ادامه، بهصورت کامل به همه این موارد اشاره میکنیم.
عوارض شایع بلفاروپلاستی
در طی این جراحی، متخصص برای ایجاد تغییرات از تیغ جراحی استفاده میکند. بنابراین تا زمان بهبود، بسته به وضعیت جسمانی خود بسیاری از این عوارض را تجربه میکنید. مهم است بتوانید آن را مدیریت کنید تا این دوران را به خوبی سپری کنید.
| عارضه | راهکارهای درمانی |
| کبودی و تورم اطراف چشم | کمپرس سرد در ۴۸ ساعت اول، بالا نگه داشتن سر هنگام خواب، اجتناب از مصرف نمک و فعالیتهای سنگین، استراحت کافی |
| احساس کشیدگی یا سفتی در پلک | استفاده از پمادهای مرطوبکننده تجویزی، ماساژ ملایم پلک طبق توصیه پزشک، صبر و پرهیز از کشش پوست یا فشار روی ناحیه جراحی |
| خشکی چشم | قطره اشک مصنوعی بدون نگهدارنده، ژل مرطوبکننده شبانه، دوری از هوای خشک و باد، اجتناب از صفحهنمایش طولانیمدت |
| اشکریزش زیاد یا کاهش اشک | استفاده از قطره مرطوبکننده، تمیز نگه داشتن ناحیه چشم، بررسی مجاری اشکی در صورت تداوم مشکل، مراجعه به چشمپزشک در صورت شدید بودن |
| تاری موقت دید | پرهیز از رانندگی یا مطالعه زیاد در روزهای اول، استفاده از پمادهای تجویزی در صورت نیاز، اطلاعرسانی به پزشک در صورت تداوم بیش از یک هفته |
| درد یا ناراحتی خفیف | مصرف مسکن ساده مثل استامینوفن، اجتناب از مصرف ایبوپروفن (در صورت منع پزشکی)، استراحت و پرهیز از لمس محل جراحی |
| حساسیت به نور | استفاده از عینک آفتابی، پرهیز از نور شدید، کم کردن زمان استفاده از موبایل و تلویزیون، استفاده از قطره مرطوبکننده چشم |
| خارش یا سوزش در محل بخیهها | استفاده از پماد ترمیمکننده تجویزی، عدم خاراندن ناحیه، شستوشوی ملایم با سرم نمکی، پوشش سبک در برابر نور خورشید |
| باقی ماندن جای بخیه (در برخی) | مصرف کرمهای ترمیمکننده یا ضداسکار، لیزر ترمیمی در صورت لزوم، تزریق استروئید در موارد خاص، محافظت از آفتاب با ضدآفتاب و عینک |
کبودی و تورم اطراف چشم
کبودی و تورم پس از بلفاروپلاستی یکی از طبیعیترین واکنشهای بدن به جراحی است. این عارضه ناشی از آسیبهای سطحی به مویرگهای اطراف پلک در حین جراحی است. تورم معمولاً در روز دوم به اوج خود میرسد و بهتدریج طی یک تا دو هفته کاهش مییابد. این یکی از عوارض است که موجب کوچک شدن چشم بعد بلفاروپلاستی میشود و این طور به نظر میرسد. در برخی افراد، کبودی ممکن است تا ۳ هفته باقی بماند، خصوصاً اگر پوست حساسی داشته باشند یا داروهای رقیقکننده خون مصرف کرده باشند. استفاده منظم از کمپرس سرد در ۴۸ ساعت اول، بالا نگه داشتن سر هنگام استراحت و پرهیز از فعالیتهای سنگین میتواند روند بهبود را تسریع کند.
احساس کشیدگی یا سفتی در پلک
پس از جراحی، احساس سفتی، کشیدگی یا سنگینی در ناحیه پلکها کاملاً رایج است. این حالت معمولاً بهخاطر تورم بافتهای زیرجلدی و واکنش طبیعی بدن به ترمیم زخم ایجاد میشود. بسیاری از بیماران این حس را با کشیدگی پوست یا فشار خفیف روی چشمها توصیف میکنند. در اغلب موارد، این احساس طی چند روز تا یک هفته کاهش مییابد. ماساژ ملایم طبق توصیه پزشک و استفاده از کرمهای تجویزی ترمیمکننده میتواند به کاهش این احساس کمک کند.
خشکی چشم
یکی از شکایتهای رایج بیماران پس از بلفاروپلاستی، خشکی چشم است. این حالت معمولاً به دلیل تغییر موقت در عملکرد پلکها، کاهش پلک زدن طبیعی یا باز بودن خفیف چشم در خواب ایجاد میشود. علائم آن شامل احساس سوزش، خارش، قرمزی یا وجود جسم خارجی در چشم است. استفاده از قطره اشک مصنوعی بدون مواد نگهدارنده، ژلهای مرطوبکننده شبانه و پرهیز از قرار گرفتن در معرض باد و نور مستقیم میتواند این مشکل را کنترل کند. در موارد شدیدتر، ممکن است نیاز به مراجعه مجدد به پزشک باشد.
اشکریزش زیاد یا کاهش اشک
برخی بیماران پس از جراحی دچار تغییر در میزان اشکریزش میشوند؛ چشم ممکن است بهطور غیرطبیعی خشک یا دچار اشکریزش بیشازحد شود. این وضعیت بهدلیل تحریک بافتها، اختلال موقت در سیستم تخلیه اشک یا واکنش بدن به جراحی ایجاد میشود. اشکریزش زیاد ممکن است بهدلیل عملکرد نامناسب مجاری اشکی یا کاهش پلکزدن کامل باشد. از سوی دیگر، کاهش اشک هم با خشکی چشم همراه است. هر دو وضعیت معمولاً گذرا هستند و با مراقبتهای سادهای مانند استفاده از قطره اشک مصنوعی و تمیز نگهداشتن چشم کنترل میشوند.
تاری موقت دید
تاری دید بعد از بلفاروپلاستی امری طبیعی است و غالباً موقتی محسوب میشود. این عارضه ممکن است ناشی از پمادهای چشمی، خشکی سطح چشم یا فشار ناشی از تورم باشد. در برخی موارد، تورم روی قرنیه یا تغییرات موقتی در عملکرد پلک باعث تاری دید میشود. این وضعیت معمولاً در عرض چند روز تا یک هفته بهبود مییابد. اگر تاری دید بیش از چند روز باقی ماند یا با درد و حساسیت همراه بود، حتماً باید به پزشک اطلاع داده شود تا احتمال آسیب به بینایی یا عفونت بررسی شود.
درد یا ناراحتی خفیف
بیشتر افراد پس از بلفاروپلاستی، درد خفیف یا احساس ناراحتی در ناحیه جراحی دارند که معمولاً با مسکنهای ساده مانند استامینوفن قابل کنترل است. این درد ممکن است به صورت سوزش، فشار یا تیر کشیدن ملایم احساس شود. درد شدید، یکطرفه یا همراه با تورم ناگهانی میتواند نشانهای از عفونت یا خونریزی باشد و نیاز به بررسی فوری دارد. در غیر این صورت، این ناراحتی معمولاً ظرف ۳ تا ۵ روز بهبود مییابد و با استراحت کافی، کمپرس سرد و اجتناب از فعالیتهای شدید قابل کنترل است.
حساسیت به نور
پس از جراحی پلک، چشمها ممکن است به نور حساس شوند؛ این عارضه که به آن فوتوفوبیا هم گفته میشود، بهدلیل تحریک قرنیه، خشکی چشم یا التهاب خفیف ایجاد میشود. بیماران معمولاً در مواجهه با نور طبیعی یا مصنوعی احساس ناراحتی دارند. استفاده از عینک آفتابی، پرهیز از صفحههای دیجیتال برای مدت طولانی و استفاده از قطرههای مرطوبکننده میتواند به کنترل این حالت کمک کند. در بیشتر موارد، حساسیت به نور طی چند روز تا یک هفته بهبود مییابد.
خارش یا احساس سوزش در محل بخیهها
در مراحل ترمیم زخم، خارش یا سوزش در محل بخیهها یک واکنش طبیعی بدن به بازسازی پوست است. این احساس اغلب در چند روز اول جراحی ظاهر میشود و نشانهای از آغاز فرایند بهبودی است. اگرچه وسوسهبرانگیز است، اما خاراندن یا لمس زیاد ناحیه جراحی میتواند به عفونت یا باز شدن زخم منجر شود. استفاده از پمادهای تجویزی، کمپرس سرد ملایم و پرهیز از تحریک ناحیه به بهبود این عارضه کمک میکند.
باقی ماندن جای بخیه
در برخی بیماران، خصوصاً آنهایی که پوست تیره، مستعد کلوئید یا جوشهای برجسته دارند، ممکن است جای بخیهها کمی واضحتر باقی بماند. بهطور معمول، جای زخمها در چین طبیعی پلک پنهان میشوند و بهمرور کمرنگتر میشوند، اما در مواردی ممکن است نیاز به استفاده از کرمهای ترمیمکننده، لیزر یا تزریقهای موضعی برای کاهش اثر باقیمانده باشد. رعایت دقیق مراقبتهای بعد از عمل نقش مهمی در جلوگیری از برجای ماندن اسکار دارد.
عوارض نادر بلفاروپلاستی
عوارض نادر احتمال کمتری دارد که بروز پیدا کند و در صورت ایجاد علائم این عوارض نیاز است پیگیریها سریعا انجام شود. به همین دلیل در ادامه توجه شما را به آن جلب می کنیم.
| عارضه نادر | راهکارهای درمانی پیشنهادی |
| عفونت محل جراحی | استفاده از آنتیبیوتیک خوراکی یا موضعی، رعایت بهداشت ناحیه، مراجعه فوری به پزشک در صورت مشاهده علائم چرک یا تب |
| خونریزی شدید یا هماتوم | فشار ملایم با گاز استریل، استراحت مطلق، بررسی فوری توسط جراح، در موارد شدید نیاز به تخلیه خون تجمعیافته از زیر پوست |
| آسیب به عضلات پلک | ارزیابی تخصصی توسط جراح پلاستیک چشم، فیزیوتراپی پلک (در صورت امکان)، در موارد پیشرفته نیاز به جراحی ترمیمی |
| ناتوانی در بستن کامل چشم | استفاده از اشک مصنوعی، پماد شبانه، چسب مخصوص بسته نگه داشتن پلک هنگام خواب، در موارد شدید اصلاح جراحی |
| افتادگی پلک (پتوز معکوس) | جراحی مجدد جهت ترمیم پوست یا عضله، تمرینهای حرکتی پلک، گاهی با گذر زمان و کاهش تورم بهبود نسبی ایجاد میشود |
| عدم تقارن پلکها | صبر تا کاهش کامل تورم، در صورت تداوم پس از ۳ تا ۶ ماه، اصلاح با جراحی ثانویه |
| آسیب به بینایی | مراجعه فوری به چشمپزشک یا جراح، درمان با داروهای ضدالتهاب یا جراحی در صورت فشردگی عصب بینایی یا آسیب به ساختار داخلی چشم |
| اسکار ضخیم یا گوشت اضافه (کلوئید) | استفاده از کرمهای ضداسکار، لیزر درمانی، تزریق کورتون داخل اسکار، در برخی موارد جراحی اصلاحی |
| دوبینی یا دید دوگانه | بررسی عملکرد عضلات چشم، قطرههای ضدالتهاب، استراحت بینایی، مراجعه به چشمپزشک در صورت تداوم بیش از چند هفته |
| برگشت پلک به داخل یا بیرون | استفاده از اشک مصنوعی و محافظت چشم، در موارد خفیف ماساژ پلک، در موارد شدید جراحی ترمیمی جهت بازسازی موقعیت پلک |
عفونت محل جراحی
اگرچه نادر است، اما عفونت ممکن است پس از بلفاروپلاستی رخ دهد و با قرمزی، تورم بیش از حد، درد فزاینده و گاهی ترشح چرکی از محل جراحی همراه باشد. در این شرایط باید سریعاً به پزشک مراجعه شود تا درمان با آنتیبیوتیک خوراکی یا موضعی آغاز شود. رعایت بهداشت و دست نزدن به زخم، احتمال عفونت را بهشدت کاهش میدهد.
خونریزی شدید
گاهی بهدلیل پارگی رگهای خونی یا فشار بیش از حد، خونریزی غیرمعمول و شدید در ناحیه جراحی ایجاد میشود. این حالت اگر همراه با هماتوم (تجمع خون زیر پوست) باشد، ممکن است به بافتهای اطراف آسیب برساند. مصرف نکردن داروهای رقیقکننده خون قبل از جراحی و نظارت دقیق پزشک از اهمیت بالایی برخوردار است.
آسیب به عضلات پلک
در برخی موارد نادر، در حین جراحی ممکن است عضلات ظریف مسئول باز و بسته کردن پلک آسیب ببینند. این اتفاق میتواند منجر به اختلال عملکرد پلک و تأثیر بر حرکات طبیعی آن شود. در موارد شدید، نیاز به جراحی ترمیمی خواهد بود.
ناتوانی در بستن کامل چشم
اگر در جراحی بیش از حد پوست برداشته شود، بیمار ممکن است نتواند چشم خود را بهطور کامل ببندد. این وضعیت منجر به خشکی شدید چشم، تحریک قرنیه و حتی آسیب به سطح چشم میشود. در موارد خفیف با درمان محافظتی قابل کنترل است، اما موارد شدید ممکن است نیاز به اصلاح جراحی داشته باشند.
افتادگی پلک (نتیجهی معکوس جراحی)
گاهی بهجای بهبود ظاهر، جراحی باعث افتادگی یا کشیده شدن بیش از حد پلک میشود. این عارضه ممکن است به علت برش اشتباه، ترمیم ناقص یا پاسخ نامناسب بدن به جراحی رخ دهد. درمان آن شامل اصلاح جراحی یا توانبخشی پلک است.
عدم تقارن پلکها
اگر روند بهبود یا جراحی بین دو پلک تفاوت داشته باشد، ممکن است پس از جراحی، تقارن پلکها بههم بخورد. این عدم تقارن گاهی با گذر زمان و کاهش تورم برطرف میشود، اما در مواردی نیاز به جراحی اصلاحی خواهد بود.
آسیب به بینایی (بسیار نادر ولی ممکن)
اگرچه بهندرت اتفاق میافتد، اما در مواردی آسیب به عصب بینایی یا فشار ناشی از خونریزی داخلی میتواند باعث کاهش بینایی یا دوبینی دائم شود. این عارضه بسیار جدی است و نیاز به مداخله فوری پزشکی دارد.
اسکار ضخیم یا گوشت اضافه (کلوئید):
در برخی افراد با زمینه ژنتیکی، زخم جراحی ممکن است بهجای ترمیم صاف و طبیعی، به صورت برجسته یا کلوئید باقی بماند. برای درمان این وضعیت میتوان از لیزر، تزریق کورتون یا کرمهای خاص ضداسکار استفاده کرد.
دوبینی یا دید دوگانه
در صورت تأثیر جراحی بر عضلات حرکتی چشم یا ایجاد التهاب شدید در اطراف کره چشم، ممکن است بیمار تا مدتی دچار دید دوگانه شود. این حالت اغلب موقت است، اما در صورت تداوم باید با چشمپزشک مشورت شود.
برگشت پلک به داخل یا بیرون
گاهی بهدلیل آسیب به ساختار پلک، پلک به سمت داخل (آنتروپیون) یا خارج (اکتروپیون) برمیگردد. این وضعیت باعث تحریک قرنیه و خشکی یا اشکریزش مداوم میشود و از عوارض بلفاروپلاستی است که در اغلب موارد با جراحی ترمیمی قابل اصلاح است.
درباره عوارض خطرناک بلفاروپلاستی بیشتر بدانید که
در نهایت، آگاهی از عوارض احتمالی بلفاروپلاستی و درک راهکارهای درمانی مربوطه نقش بسیار مهمی در موفقیت و رضایت نهایی بیماران ایفا میکند. این مقاله با ارائه مروری جامع بر عوارض شایع و نادر و توضیح دقیق راهکارهای کنترل و درمان هر یک، سعی در روشن ساختن جنبههای مثبت و منفی این جراحی داشته است. همراهی با متخصصین مجرب، رعایت دقیق مراقبتهای پس از عمل و توجه به نشانههای غیرطبیعی، از عوامل کلیدی در تسریع روند نقاهت و کاهش خطر بروز مشکلات جدی به شمار میآیند. قبل از تصمیمگیری نهایی، توصیه میشود تمامی جوانب این عمل به دقت بررسی شده و با پزشکان مربوطه مشورت شود تا بهترین نتیجه حاصل شود.
